ՅԱՐՈՒԹԻՒՆ ՊԷՐՊԷՐԵԱՆ: ԱԹԷՆՔ

Լիբանանի աւելի քան տասնամեայ
մղձաւանջէն ետք՝ փրկութիւն էիր:
Մոռցած էի ինչպէս ըմբոշխնել
գիշերները լուսաւոր,
քանի անդին, տարիներ,
ամբողջ Պէյրութը խաւարի մէջ կը տուայտէր,
լուսաւորումը՝
արձակուող-ինկող
հազար ռումբերու
հրդեհներն էին,
իսկ երաժտութիւնը՝
աղէտաբեր սուլոցն էր հրազէններու
եւ տարափը փամփուշտներու:
Մահը միմիայն հանգիստ կը պարէր
ալիքներուն հետ Միջերկրականի:
Խճողումը Աթէնքի զիս չէր խանգարեր,
աւելի վատ, անցարգելներու շղթաներուն մէջ,
վտանգաւոր ու խեղդող անցումներու վարժուած էի,
երբ քաղաքիս մէկ շրջանէն
միւսը պէտք էր հասնէի:
Նոյնիսկ տաք ու ապականած մթնոլորտը
Սոկրատէսի, Պղատոնի Աթէնքին մէջ,
այդ օրերուն ազդակ մըն էր ընդունելի:
Տեղ մը, վերը, միջնադարեան վանքի մը շուրջ,
թեթեւ շունչ կար, կանաչութիւն:
Սինտաղման չէ որ զիս տպաւորեց,
ոչ ալ Աքրոփոլիսի աւերակներուն դիմաց
կ’ուզէի խոկալ
անցեալ փառքերու կորուստին մասին,
նախկին սերունդներու բանաստեղծները
սպառիչ կերպով,
գրած էին այդ մասին:
Անցած էր արդէն այն պատմական ժամանակը,
երբ Տելֆիի տաճարէն
թունաւոր կազերու արտածումին
ազդեցութեամ տակ՝
գուշակութիւններ կը կատարուէին.
պարզապէս ոչինչ հարկ կար հարցնել
ապրած քաղաքիս գալիքին մասին,
Փիւնիկէի մոխիրներէն վերականգնելու
հրաշքը շատոնց վերածուած էր
անհեթեթ եւ անիմաստ առասպելի:
Ծանօթներու խումբի մը հետ
գացինք Մարաթոն.
ճիշտ է, վազելով չէինք նուաճած այդ երկար ճամբան,
իսկ մեր կառքը իր ուղեծիրը իրագործած էր
պատմական դէպքին՝
ճիշտ հակառակ ուղղութեամբ,
սակայն ծովը կազդուրող էր:
Ձիթենիներու պարտէզին կողքին՝
հրաշք էր կարծես
հանգիստ նստիլ, զրուցել եւ հաց կիսել՝
առանց ռումբերու անդոհանքին:
Մտերիմներս կը մնան այնտեղ,
հեռախօսով, երկու Յարութիւն
իրարու հետ կը զրուցենք երբեմն,
կարծես դեռ երէկ Պէյրութ ըլլայինք,
իրենց բարձրայարկ տան
ընդարձակ բակը նստած,
իսկ Մարօն, մտքիս մէջ, հանդարտ կը ժպտի:
Աթէնք, կը մնաս,
վայրը ուր տակաւ
կեանքը բնական,
բանականութեան աշխարհը մոռցուած,
լուռ վերադարձաւ:




«ՔԱՂԱՔՆԵՐ» ՇԱՐՔԷՆ: Լոյս տեսած է Բագին 2025 թիւ 2-ին մէջ

ԼՕԼԱ ԳՈՒՆՏԱՔՃԵԱՆ: Փոքրիկ տղան

Հարեւանի մը փոքրիկ տղան բարձրաձայն հարցուց

«Աշխարհի մէջ տեղ մը կայ ուր հիմա ամառ է՞»։

Հարցումը տեղին էր. այս աշնան առաւօտ, 

փողոցին վրայ, հովոտ ու ցուրտ էր ։

Բայս ինչպէ՞ս պատասխանել այդ հարցումին

առանց աշխարհագրութեան դաս մը տալու։

Տղան գիտէ՞ր որ կան հիւսիսային և հարաւային կիսագունտեր.

սորված է՞ր ցամաքամասերուն անունները,

գիտէ՞ր բեւեռներուն տեղերը,

երկիրներուն ու իրենց մայրաքաղաքներուն անուննե՞րը։

Երբեմն պարզ հարցում մը

պարզ պատասխանի մը պէտք ունի,

երբեմն ալ դասընթացքի մը։

Նիւ Եորք

Լոյս տեսած է Հորիզոն Գրական-ին մէջ

Georgi Bargamian: Escapology

I am a mutant who inherited a predisposition for casual lying.

 
My father was an escape artist who could vanish into Oriental carpets.

 
My mother was a suggestion who drifted into escape hatches.

 
The drawers in my house overflow with uncollectable IOUs.

 
Money ferments in my pockets and pools into tar pits around my ankles.

 
My parents were raised by mothers whose corneas were pierced by Ottoman needles.

 
Every day the ghost of Gomidas drags 1,200 folk songs through haunted Armenian highlands.

 
A family recipe taught my mother to cook with the same wooden spoon she used to spank me.

 
My brother invaded the body of a mafioso to eat his omertà.

 
I planted two placentas under a dying tree and watched cabbages bloom.

 
My family’s stolen gold fills the cavities of executioners.

 
I belong to a tribe of escape artists who swallowed the evil eye.

 
My parents’ gravesite is a crime scene of treasure hunts and body snatching.

 
Sometimes I exhume my parents to polish their bones.

 
My grandmother came to America with two gold coins and a thousand premeditated ghosts.

 
I perform forensic autopsies on innocent family photos.

 
My father burned down buildings to feed an oxygen addiction.

 
My mother could swallow insults whole like a crocodile.

 
I bite into memories and chew on pixels when I’m hungry.

 
You don’t need to take escapology classes to learn how to vanish.

Georgi Bargamian was a 2025 International Armenian Literary Alliance mentorship program mentee. Her poetry has been published in The Armenian Weekly, The Songs of Summer poetry anthology (Waters Edge Press, 2025), and elsewhere. She lives in Ann Arbor, MI.

This poem appeared in The Cincinnati Review