Friday, April 30, 2021

Quote for the month of April 2021

Ուզեցի որ արեւ ըլլամ

մուխը խեղդեց զիս.
Ուզեցի որ բոցը ըլլամ
հովը մարեց զիս։


«Ծուլութեան Պահերէս»


Հայկանուշ Մառք 1884-1966



Hayganoush Mark and Vahan Toshigian in 1920. Yeghishe Charents Museum of Literature and Art (Hayganoush Mark fond), Yerevan.



Monday, April 26, 2021

Նիկողոս Սարաֆեան։ ՃԱՄԲՈՐԴՈՒԹԵԱՆ ԽԵՆԹ ՍԷՐԷՍ

Խռֆած բուեր կը սուլեն գիշերները ու կ’անցնին

Կայարանէ կայարան։ Հեռուներէն տակաւին,

Շոգեկառքե՛ր, կը դողամ. ձեր հեւոցին, ցուրտ հովին

Դէմ ես տըղայ մ’եմ կարծէք ու պատուհանըս՝ հանի։



Նոճիներու պէս հոսուն՝ ձեր ծուխերուն մէջէն դեռ

Ես կը տեսնեմ մեռելներ։ Վիշապներու բոցացան՝

Պըտուտակները կ’ոռնան։ Քաղաքներէն` որ անցանք,

Շոգեկառքե՛ր, մերկ սրտէս միս ու արիւն են փետտեր։



Քարափներու գոյնըզգոյն ճըրագներ դեռ կը ծորին

Խէժի նըման՝ ուղեղէս։ Սրճարաններ կան վհուկ։

Ճամբաներուն ծառը քար՝ որուն օձերն էիք դուք,

Շոգեկառքեր, քանդըւէր ծառը կախարդ խնձորին։



Ճամբորդելու խենթ սէրէն առողջութիւնըս գընաց։

Ապսենթներու յորդում մ’է անիւներնուդ շունչը սառ։

Ծաղկախտաւոր խափշիկը պաղ գետերէն կը յուսայ

Մարել կըրակը ներքին ու կը մեռնի արբեցած։



Շոգեկառքե՛ր, սեւ յուշեր, ո՜հ, ձըգեցէ՛ք զիս հանգիստ։

Դադրեցուցէ՛ք ձեր անքուն մեքենաները կարի։

Հոգիս յոգնած ու հիւանդ՝ մեռելի պէս կ’երկարի։
Ոչ ուժ ունի, ոչ փափաք ճամբորդելու՝ ա՛լ հոգիս։






«Անջրպետի մը գրաւումը»




























A Wild Love of Travel

From station to station a crowd of night owls
whistle and pass. Even from far away I tremble
with its heaving breath as if I were a boy
in an open window in a cold wind.


I see dead men standing like cypresses surrounded
by it. And like vishab* dragons
its metal screws howl. Cities we pass are peeled
from my flesh, bone, and heart.


Colored lights trickle on the edge of black
precipices and stick like gum to my brain.
The coffee houses have faceless clocks and
the roads grow trees with snakes and poison apples.


No wonder then because of my crazy love of travel
my health deteriorates. The cold breath
of the wheels is slow absinthe. The porter
trying to extinguish its flame dies drunk.


Trains, black memories, pass and leave me
in pain. Stop this sleepless sewing machine.
My soul has neither the strength nor will
to travel any more. But the tracks stretch on.


* Evil dragon of Armenian legends

Translation by Diana Der Hovanessian

Thursday, April 22, 2021

Changes in Blogger email subscriptions (update)

 Dear APP readers:


We are busy and excited about the anniversary reading on May 2nd but limiting postings due to upcoming changes with our RSS feed.

We are going to transition to FOLLOW.IT and would like to ask all those interested to subscribe again using the new box on the front page of the blog. THANKS!




Thursday, April 15, 2021

Celebrating 15 years of The Armenian Poetry Project May 2nd 2021 at 1PM EDT and 6pm London time














The Armenian Poetry Project’s producer and director Lola Koundakjian likes to celebrate the Project’s anniversaries, as she put it, “quietly, reading poetry”. This year, with the help of the Armenian Institute and the International Armenian Literary Alliance, we are celebrating APP’s 15th anniversary with a reading of some of the most beautiful poems on APP’s website.

With close to 3000 posts and 200 audio clips, APP is a free site containing poems written by Armenians, as well as contemporary authors on Armenian subject matters. It represents authors from the 19th century to present, with some Krapar pieces added to the mix. Sources include out of print books, periodicals and digitized archives.
 
During this celebration, we will recreate the “Dead Armenian Poets Society” -- the semiannual gathering in precovid times at Lola’s apartment.
 
Join us as our readers give voice to the poets of the past, and experience why the lonely and the curious -- from over 100 countries -- reach out to poetry TM.
***
Sunday, May 2, 2021 at 1 PM EDT – 3 PM EDT
***
Please visit AI's page on Facebook or the website for Zoom details.

***
This event co-sponsored by IALA and The Armenian Institute UK. 
Please support them by visiting the links below.
https://www.armenianinstitute.org.uk/support-us
https://armenianliterary.org/donate/



Wednesday, April 14, 2021

Changes in Blogger email subscriptions



Blogger’s email subscription widget, also known as the FollowByEmail widget, will be turned down in July 2021.

At this point, there are no alternatives to the automated email feeds.


We will let our over 1000 subscribers know if there is an alternative in due course. 

Friday, April 09, 2021

Save the Date for a worldwide reading on May 2, 2021

On Sunday, May 2, 2021, there will be a worldwide reading to help celebrate the fifteenth anniversary of the Armenian Poetry Project. 

Details to follow.


Best regards, 


Lola Koundakjian
Curator and Director, The Armenian Poetry Project

Wednesday, March 31, 2021

Quote for the month of March 2021



To write a poem is to examine, eat or throw eggs.

William Saroyan
From “To Write a Poem’

Poetry October 1948

Tuesday, March 30, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՀԱՅԻՆՔՆՈՒԹԻՒՆ

Սփիւռք ………………………………………………………………………… Հայաստան

Հայաստան ……………………………………………………………………. Սփիւռք

Սփիւռք-Հայաստան          Հայաստան-Սփիւռք              Սփիւռք-Սփիւռք-Սփիւռքներ


Ինքնութիւն

Բազմինքնութիւն

Անինքնութիւն Այլինքնութիւն Այլութիւն Բազմայլութիւն

Հայինքնութիւն


Հայու 21-րդ դարու խճանկար

մշակոյթ ընտանիք դպրոց ակումբ եկեղեցի հայ դատ

        հայրենիք/հայրենիքներ


Այսպէ՛ս այստեղ

Այսպէ՛ս այնտեղ

Այսպէ՛ս ամեն տեղ

Այսպէ՛ս այսօր

Այսպէ՛ս վաղը

Այսպէ՞ս յաւիտեան…



Անթիլիաս-Լիբանան 10 Մայիս 2014         

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան




Յ.Գ. «ՀԱՅԻՆՔՆՈՒԹԻՒՆ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/





Sunday, March 28, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՀՈԳԻՆԵՐՈՒ ԼՈՒՍԱՒՈՐԻՉ


(Ձօն՝ Սինկափուրի Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ Եկեղեցւոյ)


«Բարեխօս ունիմք զմեծ խոստովանողն Քրիստոսի զհայրապետն մեր զՍուրբն Գրիգոր լուսաւորիչն հայաստանեայցս աշխարհի» 

          (Ժամագիրք)



Բա՜ց դարպաս…

արդար մարդու հոգիին պէս ճերմակ

կանաչ ծաղկուն դարաւոր քար-ծառ


Արարատէն պոկուած շնչող նշխար

գերարդի քաղաքի սիրտին բազմած 

Խոր Վիրապի քոյր վկայարան

Սեպուհ լերան ճգնարանի յուշարձան

մաքուր աղօթք

բիւրեղ անձրեւ

զով մրմունջ

ջերմ ովասիս

«Արմինեըն Սթրիթ»…


Հայ մո՞մ խո՞ւնկ զա՞նգ շարակա՞ն – հաւատալից հոգիներու գահաւորակ

սինկափուրեան կարգ-կանոնի խճանկար

հայու խաչի ճամբու ուրուանկար 

   քարտէս սլաք հայկեան

  երկնանիզակ հոգետաճար


Սո՜ւրբ հայր ………………………………………………………. Սո՜ւրբ խորան

հայ օտար զբօսաշրջիկներ խառն

չին չան ճին ճան ջին ջան ջան ջան

նկար յուշամատեան կայքէջ մեկնում անճար

անցելայուշ որբացած մայր

աշխարհասփիւռ հայ վա՜յ


Խոստովանողդ մեծ

մեծ քաղաքի

զիլ աղմուկի

անքուն հրեշտակ

արի պահակ 

մաքրարար հոգետուն

յարաշարժ կարաւանի ծնկաչոք ուղտ` Ս. Գրիգոր Տիրոջ բարեխօս…



Սինկափուր-Սինկափուր 4 Փետրուար 2014         Նարեկ արք. Ալեէմէզեան




Յ.Գ. «ՀՈԳԻՆԵՐՈՒ ԼՈՒՍԱՒՈՐԻՉ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/



Friday, March 26, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ԽԱՐԻՍԽ

Պուրճ Համուտ – մանկութիւն-պատանեկութիւն՝ 
Ս. Վարդանանց եկեղեցի
տէտէ նէնէ տուտու ամմօ
Ս. Ծնունդի ազգականներու այցելութիւն 
պաչիկ շաքար
– «Այսօր տօն է … աւետիս կաղնտոս» –
Ս. Սարգիսի «հալվա»ով կանուխ զարթնում 
պղինձէ ամաններու չխչխկոց
        – «Սուրբ Սարգիս հալվասը կելտի՜՜՜» – 
Ձմեռային հեղեղ թիթեղներուն վրայ անուշ նուագ – «Սէ՜՜՜լ կելտի» – 
խորոված քեսթենէ սխտորով փաչա – առաջին «եա՜ա՜ա՜գ» 
Զատիկի «քեխկէ»ի բուրմունք 
– «Աղջի՜կ իմ քեխկէիս ալ համին նայիր» – 
համտեսումի հպարտ հրաւէր – առաջին «եա՜ա՜ա՜մ» 
      – «Զատի՜՜՜կ կելտի» –
Ամառ – «Փոսթա՜՜՜ կելտի» –
կապոցներու հեւքոտ փաթաթում 
ճէպէլ 
թոնիրի հաց
թարմ կաթ
արաբ մայրապետներու խիստ դպրոց

Անթիլիաս – պատանեկութիւն-հոգեւորութիւն՝
Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ մայր տաճար
շապիկ ուրար քշոց սկիհ աղօթք
– «Հրեշտակ զուարթուն հզօր պահապան մեր» –
նարինջ պանան մասունք ժառանգ ընծայ 
– «Օրհնեսցի օծցի եւ սրբեսցի» –

Վանգուվըր. երիտասարդութիւն-առաքելութիւն՝
Ս. Գրիգոր Լուսաւորիչ եկեղեցի
առանձնութիւն ուսումնառութիւն հովւութիւն
վանական կարօտ
ակադեմական շփում
հօտի ստեղծում
                տարեկան «բիքնիք»

Նիւ Ճըրզի – յանձնառութիւն-հասունութիւն՝
Ս. Վարդանանց եկեղեցի 
ամերիկահայ պոլսահայ ռումանահայ 
սուրիահայ լիբանանահայ հայաստանցի հայ 
     հայահայ 
     հարահրոց 
     հայապահպանում

Եթովպիա – միջ-եկեղեցական ժողով-այցելութիւն՝
Ս. Գէորգ եկեղեցի
հապէշահոտով հաւ Կարօ Փօլատեան «Կը հրաժարիմ հայութենէ» 
բռնագրաւուած դպրոց հապէշ աշակերտութիւն
հայոց ակումբ – «Կեանքիդ ամենէն համով քէպապը հոս կ’ուտես» –

Հնդկաստան – միջ-եկեղեցական ժողով-այցելութիւն՝
Ս. Թովմաս հնդկաց եկեղեցի
հինտու իսլամ քրիստոնեայ 
տաճար մզկիթ եկեղեցի 
գոյութենական համադրութիւն 
ներքին պայքար 
գըրրի 
մժեղ

Սինկափուր – այցելութիւն-մտերմութիւն՝
Ս. Գրիգոր հայոց եկեղեցի 
«Արմինեըն Սթրիթ»
ֆուլ, մանկօ 
մնացորդաց 
             բեկոր – «Ո՞նց ես» –

Ժընեւ – ժողով-միջ-եկեղեցական փորձառութիւն՝
Ս. Յակոբ եկեղեցի
համաշխարհայնացում տիալոկ վկայութիւն 
ծառայութիւն միութիւն
միութիւն զանազանութեան մէջ 
զանազանութիւն միութեան մէջ 
Ֆէյթ էնտ Օրտըր 
շոքոլա
հայ յեղափոխութիւն

Փարիզ – այցելութիւն-սիրելիութիւն՝
Ժան Կուժոնի եկեղեցի
Մութոն Գատէ 2010 
պանիր պակէթ ֆուա կրա
Թուր Էյֆէլ
Կոմիտաս «Յառաջ» 

… Եւ դեռ Մոնթրէալ Լոս Անճելըս Հալէպ Գահիրէ Զիմպապուէ Սալզպուրկ …
խառնաշփոթ խառնիճաղանճ խառնուղիներ

Վերջապէս … Հայաստան-Արցախ հայրենիք-գոյամարտ
Ս. Հռիփսիմէ
Մաշտոցի անուան մատենադարան
Թումանեան Սարեան խաչմերուկ
Ծաղկաձոր Ջերմուկ Դիլիճան
Արարատ Սեւան
շրջափակում 
արտագաղթ 
փտածութիւն 
հոգեմաշութիւն
հայրենադարձութիւն
      սուրիահայութիւն
Գանձասար Շուշի
նոր Աւարայր ու Սարդարապատ
Վերջապէ՞ս … Կիլիկիա-Հին/Նոր Հայաստան պահանջատիրութիւն՝
Ս. Սոփիա
Իսկէնտերուն
Տէօրթ-եոլ
Ատանա
Տիգրանակերտ
Սասուն Մուշ Վան
       Աղթամարի Ս. Խաչ 

եկեղեցիներու պարս
յուշերու պար
սուտ իրաւ
խաբկանք յաղթանակ
այսօր վաղը
օրհնութիւն անէծք 
մշտոլոր շրջագայում
անհանգրուան հանգրուանում 
սեւ ուրուական
անդառնալի կամք
հաստատ վերադարձ
վերջնական խարսխում
ե՞րբ ինչպէ՞ս ինչո՞ւ
մինչ այդ՝ ուտել խմել աղօթել ճառել վիճիլ 
        – հայ ծնիլ, հայ մնալ, հայ մեռնիլ…


Մոնթրէալ-Գանատա 7 Հոկտեմբեր 2017         Նարեկ արք. Ալեէմէզեան



Յ.Գ. «ԽԱՐԻՍԽ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/





Wednesday, March 24, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՄՈՆԱՔՈՅԻ ՇՆԻԿՆԵՐԸ


«Շուրջ եղեն զինեւ շունք բազում» (Սաղմոս Ի.17)




Նորին նախապատւութիւն

տէր տիրուհի սպասաւոր սպասուհի

մայթերուն

ծաղիկներ

մէզի երիզներ եւ …




չեն հաջեր

կը գզուըրտուին իրարու նազ կ’ընեն կը դիտեն կը հիանան

– հապա տէրե՞րը




որքա՜ն ծախս

վիլլա այսինչ վիլլա այնինչ




եթէ նոյնիսկ շուն պիտի ծնիս

բախտաւոր աստղի տակ Մոնաքոյի շնիկ պէտք է ծնիս




Մոնաքօ-Մոնթէ Գարլօ 28 Մայիս 2014 Նարեկ արք. Ալեէմէզեան










Յ.Գ. «ՄՈՆԱՔՈՅԻ ՇՆԻԿՆԵՐԸ» կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/




Monday, March 22, 2021

A Bouquet Of Medieval Poetry

The Armenian Institute's blog has published a selection of poems preserved by Movses Khorenatsi. We invite you to enjoy and comment on this article and its contents.

A feast for the ears and heart.


Lola Koundakjian
Curator and Director, The Armenian Poetry Project

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՎԵՐՅՈՒՇ

Ընկերոջս՝ Յ.Գ.-ին


Քառասուն տարիներու բաժանման անջրպետի միացում

Պուրճ Համուտի Սանճագ քէմբէն Մոնթրէալ…




Ս. Վարդանանց եկեղեցի

Թէքէեան վարժարան

ջերմ դրացնութիւն

մանկական խաղեր

պատանեկան չարաճիճիութիւններ

սեւերու մէջ փաթթուած մեծ մայրիկներ

Տէօրթ Եոլ-Իսկէնտերուն-Պէյրութ ընտանեկան կապեր

հին սերունդ-նոր սերունդ անագուցեալ կեցութիւն

լիբանանեան քաղաքացիական պատերազմ

հապճէպ մեկնում

պարտադրեալ խզում




Նոր երկիր նոր կեանք նոր միջավայր նոր մարդիկ նոր ընտանիք

անակնկալ վերահաստատում հին կապերու եւ սրտակցութեան

հայու ճակատագիր

հայու բախտ

հայու ճանապարհ

հայու հին/նոր ողջագուրում

հանգոյց

մեկնում

վերամիացում

բեկում

հայ-պայ…




եւ այսպէս մինչեւ վերջին կայան

Ո՞ՒՐ

Հայաստա՞ն

Գանատա՞

Լիբանա՞ն

Չինաստա՞ն




Ամեն տեղ եւ ոչ մէկ տեղ խարսխեալ գոյութիւն արմատեալ ինքնութիւն

միշտ ու միշտ յուշ, վերյուշ, նոր յուշ անյուշարար բեմականացում

հայագոյութիւն

հայակեցութիւն

հայաթափում







Մոնթրէալ-Գանատա 4 մարտ 2017 Նարեկ արք. Ալեէմէզեան










Յ.Գ. «ՎԵՐՅՈՒՇ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/






Saturday, March 20, 2021

IALA launch, March 21, 2021

The International Armenian Literary Alliance (IALA), a new non-profit dedicated to supporting the reading, writing and publishing of Armenian literature.


At the launch, board members will introduce the programming for the coming year, and seventeen Armenian writers from around the world will read from their work.

When: Sunday, March 21st at 10 am Pacific/ 1 pm Eastern / 5 pm London / 9 pm Yerevan time

Click here to register for the Zoom event.


Won't you join us!

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՎԵՐՋԻՆ ՎԱՐԴԸ


Ճերմակ վարդ մը
լուացուած Շան զ՛Էլիզէն եզերող նստարանի մը վրայ հանգչած դոյլին մէջ
շաբաթ առաւօտեան ժամը ութին իր մենութիւնը կը թօթափէ ձեռքիս մէջ


Ո՞վ թողած է զայն հոս
ուրբաթ գիշեր քանի ձեռքերէ անցա՞ծ է ան
ի՜նչ սէրեր ի՜նչ խոստումներ ի՜նչ խաբկանքներ
գրկած են զայն երկուքով


Սխալ ձեռքի մէջ է ան հիմա – ես ի՞նչ պիտի ընեմ զայն որո՞ւ պիտի տամ


Ճերմակ վարդը գորովալից կը դնեմ իր տեղը եւ ճամբաս կը շարունակեմ...



Փարիզ-Ֆրանսա 31 Մայիս 2014
Նարեկ արք. Ալեէմէզեան


Յ.Գ. «ՎԵՐՋԻՆ ՎԱՐԴԸ» կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/





Friday, March 19, 2021

William Saroyan: The Beautiful People

You will remember the strange times
When all the world wept
At the sudden unaccountable kindness
Of unknown people, wounding him whom evil
Could not hurt: 
                    the standing out of the way, 
The making room, the letting pass,
The sweet and sudden Christianity,
And the grace not to hinder if not to help
Whom they do not know except as another also here:
Who would himself do every kindness ––
Their kindness throwing him off guard,
Stabbing him with the only weapon
He could not, would not guard against.

At these strange times, not you
But all the world wept. You wept
Int he movies, at the shabby.

Kindness in them more than any kind of cruelty hurts.
Let them intend murder, and you'll pass assassin and thief.
No wound will make you turn.
But them make a way and you will halt.
Let them smile and the stab will be fatal.
You'll drop where you stand. 

When they're beautiful, you may not weep, 
But that sobbing everywhere isn't cinema sound-effect.


William Saroyan

This poem appeared in the May 1941 edition of Poetry



Thursday, March 18, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՀՈԳԵՇԷՆՔ

Պիքֆայա

նռնենի

խնձորենի

թզենի

այգի


քար

երկաթ

կղմինտր

շէնք


մատրան հարեւանութեամբ

դպրեվանք

հաւատքի առաքելութեան վառարան

ազգային իղձերու շտեմարան


հոգեպտուղ

միաբանութիւն

համայնական կեանք 

անսակարկ ծառայութիւն

հոգեշէնք...



Մոնթրէալ-Գանատա 8 Հոկտեմբեր 2017         Նարեկ արք. Ալեէմէզեան


Յ.Գ. «ՀՈԳԵՇԷՆՔ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/






Tuesday, March 16, 2021

Նարեկ արք. Ալեէմէզեան։ ՎԱՅՐԿԵԱՆ ՄԸ ԵՒՍ

«Քորոնաժահր»-ի մանգաղով հնձուած հայորդիներուն




Կեանքի խօլ մրցավազքին մէջ

անհուն ժամանակէն թէկուզ վայրկեան մը եւս տրուէր ինծի…




Իւրաքանչիւր ապրած օրս

կեանքիս վերջին օրը նկատելով

լաւագոյնս պիտի ընէի

թերեւս միայն ինծի համար

կամ ծանօթին-անծանօթին սիրով ընծայուելով




կոտրած սրտեր իրար կապած

աշխարհի մաղձն ու քաղցրը ի մի բերած

շահ փնտռած վայելք գրկած

ցաւով քէֆով օր անցուցած ինկած-ելած

խախտած նժար սնանկ սակարկութեան նստած հաշուեփակ կնքած

կեանքէն ա՞յս էր միայն ինծի տրուած



երազներս այնքա՜ն հեռու եւ մօտ

սրտիս զարկերը այնպէ՜ս ներդաշն

հարց-պատասխան ուռկան հիւսած

կեանքը նուաճելու խաբկանքը յար

անմահութեան լեղի համով զիս համակած

ասո՞ր համար աշխարհ եկայ



շարժող շուք

ամենը եւ լաւագոյնը խլելու փորձ

կեանքս ամբողջ ծրագիրներ մատներու արանքներէն սահած

ժամանակի թելէն հատիկ-հատիկ փրթած արդէն

բախտի կասած անիւ կը թուին ալ

յաւէտ չշահուելիք վիճակահանութեան տոմս




* * *



Թէեւ անհուն ժամանակէն վայրկեան մը եւս ուզելն անհեթեթ է…




ինքզինքս գերազանցելու առիթը չկայ

հարցումները առկախ

հեւքը դադրած

կեանքի քառուղիներուն վրայ բաժնուած

մահով ի մի եկած

յաւերժութեան մէջ թաւալ մըն եմ

անքուն ննջեցեալ մահուան փոսին մէջ

յարգանդ երկրի

հող էի եւ կրկին հողին վերադարձայ




դո՛ւն ողջ ընկեր կեանքդ շահէ իմ կեանքիս տեղ

կեանքը քեզի՛

բռնէ վայրկեանը պահէ գգուէ բաշխէ

ինծի համար մեզի համար

բաց հորիզոն լոյս հոգիով յոյսին ճամբորդ

դէպի արեւ դէպի նոր կեանք

անփորձանք մնաք

ցտեսութիւն ի վերին Երուսաղէմ

արդարներուն վերապահուած օթեւան

երկրորդ գալուստ

մեռելներու յարութիւն

Փրկիչը դիմաւորող յափշտակութիւն

ահեղ դատաստան

անդարձ դատակնիք

ես խոնարհ եղայ եւ Տէրը փրկեց զիս

եկուր օրհնեա՜լ ծառաս



Ընկեր

ինչ որ ես չկրցայ ընել

դուն ըրէ այսօր – վաղը կրնայ շա՜տ ուշ ըլլալ

գուցէ նաեւ բնաւ չգայ…





10 մարտ 2021 Նարեկ արք. Ալեէմէզեան


Յ.Գ. «ՎԱՅՐԿԵԱՆ ՄԸ ԵՒՍ»-ը կարելի է լսել այցելելով.- https://www.facebook.com/nareg.alemezian/







Sunday, March 14, 2021

International Armenian Literary Alliance Launch event on March 21, 2021






Join us to celebrate the launch of the International Armenian Literary Alliance on March 21st, 1 pm EDT! The Board of Directors will host a virtual event to announce our new mentorship program, unveil the Young Armenian Poets Awards for high schoolers, reveal our 2021 calendar of events, and stage a virtual reading by Armenian writers from around the world.

Readers will include Lola Koundakjian, Shahe Mankerian, Nancy Agabian, Arthur Kayzakian, Olivia Katrandjian, Nancy Kricorian, Alan Semerdjian, Raffi Joe Wartanian, Arlene Avakian, Mashinka Firunts Hakopian, Lory Bedikian, Armine Iknadossian, Aram Mrjoian, Armen of Armenia and Marine Petrossian.

Register for this event using the link below:

Monday, March 08, 2021

Փանոս Ճերանեան։ Կոմիտաս Վարդապետի յիշատակին

Փոքր հասակիս

«Տլէ Եաման» էն աւելի

հօրս շուրթին Կոմիտասի «Պատարագ»ը կը լսէի.

ապա հայրս՝ իր ծննդավայրի լեռներուն

լռութեամբ

ամբողջ օրը

իր երգերուն արձագանգին կը սպասէր.

անհորիզոն հեռուներէն

իր սերունդի տղոց մասին

տեղեկութիւն առնելու… 



«Մարմարա Գրական Գեղարուեստական», 25 Փետրուար 2021

Sunday, March 07, 2021

Զահրատ։ Սեւակ

Պարոյր մանչս երկուքս ալ
Նոյն տարիքը ունէինք -
Հիմա ես կամ - դուն չկաս -
Եղա՞ւ ասիկա

 
Թէ բարիք է տաղ ըսել
Պարոյր մանչս երկուքս ալ
Նոյն բարիքը ունէինք -
Հիմա ես կամ իբր թէ -
Իսկ դուն կաս ու կը մնաս -
Քանի՞ հոգի մահէն վերջ
Տեսաւ ասիկա
 
Սիրել մարդիկը բոլոր
Թէ կարիք է անկորուստ
Պարոյր մանչս երկուքս ալ
Նոյն կարիքը ունէինք -
Հիմա տխուր - առանձին -
Կը վերյիշեմ քաղցրօրէն
Թէ Պարոյրը բանաստեղծ -
Ըսաւ ասիկա

Պարոյր մանչս քանի որ
Նոյն տարիքը ունէինք -
Մանուկ էինք երկուքս ալ -
Խաղը կիսատ թողուցիր -
Չեղաւ ասիկա...


Զահրատ

Saturday, March 06, 2021

Պաղտասար Դպիր։ Սիրոյդ կապեցայ

Սիրոյդ կապեցայ,

Գեղոյդ պատրեցայ,

Ով կենցաղ, իմ սուտ բարեկամ,

Ունայն վարեցայ:


Իզուր խռովեցայ,

Սնոտի դատեցայ,

Վասն անցաւորիդ եղկելիս,

Հալեալ մաշեցայ:


Հոգօք ցնորեցայ,

Խոտոր գլորեցայ,

Ի հրապուրանաց քոց գերիս,

Առեալ խմորեցայ:


Քանի խաբեցայ

'Ւ ի քեզ յարեցայ,

Բաց ի վենասէ՝ ողբալիս

Ոչինչ շահեցայ:


Արդ զոր խօսեցայ,

Ստոյգ բարբառեցայ,

Ուրեմն ապա յոյժ յիրաւի

Զքէն գանկատեցայ:

Tuesday, March 02, 2021

Փանոս Ճերանեան։ Կակաչի մը Օրագրէն



Քամիներու

թէժ լարերուն վրայ ծաղկած՝

ես կակաչն եմ յիշողութեան։


Եփրատ գետի ոլոր-մոլոր ափերուն,

աւազներէն, աստղերէն ա՛լ աւելի

շօշափեցի գոյնը կարմիր ալիքի։


Ու համրացայ հեգելէն

հոգեվարքի այբբենարանն հայ մանուկներուն,

ու խլացայ ունկնդրելէն Տէ՜ր Ողորմեան՝ 

անոնց անթեւ թռիչքին

տիեզերքի տարածքները ճանկռտող։


Դողս մնաց ամայքին մէջ ,

զիրար փնտռող տառապահար ափերուն։


            Փանոս Ճերանեան



«Մարմարա Գրական Գեղարուեստական», 25 Փետրուար 2021

Friday, February 26, 2021

2021 Young Armenian Poets Awards announced by IALA - International Armenian Literary Alliance

 IALA is announcing its inaugural Young Armenian Poets Award for ages 14-18. Deadline for submission is April 30, 2021

Guidelines

  • Poems must be no longer than 50 lines.
  • Poems must be submitted in English (translations are welcomed but the translator must be credited).
  • Writers may submit no more than 3 poems per submission and make only one submission.
  • All poems must be in the same document, and each must start on a new page.
  • Poems should be submitted in Garamond, size 12 font, and single-spaced with standard margins (1 inch on each side of the page unless the aesthetic of the poem calls for variations).
  • Poems should be submitted as .pdf, .doc, or .docx files.
  • All students must fill out registration information through our Google Form with their submission.
  • No personal information (including author names) should appear on the submission, as work will be read anonymously.
  • Writers must identify as Armenian.

For further details, click on  this link

Thursday, February 25, 2021

Arthur Kayzakian: Ararat

After Layli Long Soldier & Czeslaw Milosz


my brothers and sisters call me ara which means friend. 
which is also a name. which can be short for ararat

the mountain behind an imaginary line in another country. 
It used to be in the backyard of our home. in a way 

it represents betrayal. in a way it looks like fog in the sky. 
a god with untouchable snow peaks. a long-time friend. 

Like arak or the vodka aragh. meaning we drink and drink 
until the empty bottle rolls off the table. and when it rolls 

the sound of its rumble resembles the growl of a dog. 
the police say we are bad. when punched in the mouth

blood runs down the lip like ice turned water. 
we wipe the chin. our boys learn to place their pain

in a grave. my heart feels like charcoal is what my cousin 
said. his bloody lip trembled. chest out like an elevated rock. 

let it out i said. he wept until the water moistened the caves 
around his eyes. the police say we are bad. but we are just

on bad land. I threw my arm around his shoulder. it’s okay. 
we’re here now. i say it because his lip was on fire. because he is 

my ara. because the police say we are bad. 
the stolen lunch tickets. the bully beat downs. 

the way we crossed the endless borderlands of death.
because we have tried to be boys for an entire generation 

after the loss of our mountain. 

Published in Prairie Schooner Volume 94 | Spring 2020


Wednesday, February 24, 2021

Arthur Kayzakian: Armenian Folk Dance, 1915



A man and woman hide in their home

to dance amid lit candles.


He kneels as she twirls

around him. 


She raises both arms in the half-

light, and the shadow of her hands—


a bird in flight—brushes the wall.


If this were any other day, she would

clap to the beat of the drum.


She tip toes to keep quiet  

from the crows outside the window


roosting upon crucifixes

that go on, row after row. 





Published in Prairie Schooner Volume 94 | Spring 2020


Tuesday, February 23, 2021

Arthur Kayzakian: Rain



 After he hugs his family goodbye

         he passes umbrellas and park benches,

 

sees the edge of a vexed flower petal and thinks, 

         the flower is a man off to war.

 

Without looking back,

         he can hear his children kicking 


laughter in and out of him.

        His wife’s throat, a gleam of sandlight.

 

Fifteen years later,

        rain beats out a puddle in the shape of his body.




Published in Prairie Schooner Volume 94 | Spring 2020


Monday, February 22, 2021

Arthur Kayzakian: Mothers Who Raise War Gods, Part 1: The Art of Carcass Dragging

Sahakanush knows her son will be good. 

She reads his tea leaves. 


Each night she pulls three tea bags from a jar, 

extracts dry minted plants and scatters them 


across her den’s wooden floor. Some nights she mixes 

peppermint, pomegranate white, dragon well, jasmine, 


and a spicy blend of masala chai. She brews a hot cup, 

watches steam swirl into the air and disappear. 


Sahakanush calls it skywriting. Anything resembling smoke 

helps her fall asleep. Her son will be good: In the future 


he chops men off their war elephants. Blood spurts on his lip, 

his crotch bulges. In the leaves she is not proud to see death 


captivate him. When she sees something she doesn’t like, 

she brushes her hair mumbling litanies under her breath 


while looking in a mirror.  She meditates on its shine, 

long black strands falling on her face like silk curtains. 


She likes the way he grips the metal plate of his enemy’s vest 

and pulls the body across the soil—


vultures gathering around the trail of blood it leaves behind. 


Published in Hyebred Magazine Issue 05 | Spring 2019


Thursday, February 18, 2021

Robert Lowell Memorial Poetry Reading today with Peter Balakian and Susan Barba

Robert Lowell Memorial Poetry Readings

Spring 2021 virtual reading:

Award-Winning Poet Peter Balakian with BU Alumna Susan Barba
The Robert Lowell Memorial Lecture Series
Thursday, February 18, 7:00pm EST

Click here to join us on Zoom!


Photo by Mark DiOrio

Peter Balakian is the author of seven books of poems, most recently Ozone Journal, which won the Pulitzer Prize for Poetry, as well as Ziggurat (2010) and June-tree: New and Selected Poems, 1974-2000 (2001). His newest book of poems, No Sign, is forthcoming from the University of Chicago Press this year.

Balakian’s prose includes The Burning Tigris: The Armenian Genocide and America’s Response (2004) and his memoir, Black Dog of Fate. He is co-translator of Girgoris Balakian’s Armenian Golgotha: A Memoir of the Armenian Genocide 1915-1918, (Knopf, 2009). He is also the author of a book on the American poet Theodore Roethke and the co-translator of the Armenian poet Siamanto’s Bloody News from My Friend. Between 1976-1996 he edited with Bruce Smith the poetry journal Graham House Review. His prose and essays have appeared in the New York Times Magazine, TheChronicle of Higher Education, Salon, The Daily Beast, Tikkun, The Guardian, LA Times, Art in America, and others.

He is the recipient of many awards and prizes including the Presidential Medal and the Moves Khoranatsi Medal from the Republic of Armenia, The Spendlove Prize for Social Justice, Tolerance, and Diplomacy (recipients include President Carter), a Guggenheim Fellowship, a National Endowment for the Arts Fellowship, the Emily Clark Balch Prize for poetry from the Virginia Quarterly Review. He has appeared widely on national television and radio (60 Minutes, ABC World News Tonight, PBS, Charlie Rose, Fresh Air, etc), and his work has appeared in a many languages including Armenian, Bulgarian, French, Dutch, Greek, German, Hebrew, Russian, and Turkish. He is a Donald M. and Constance H. Rebar Professor of the Humanities, Professor of English, and Director of Creative Writing at Colgate University.




Photo by Sharona Jacobs

Susan Barba is the author of geode (2020), which was a finalist for the New England Book Awards, and Fair Sun (2017), which was awarded the Anahid Literary Prize from Columbia University. Her poems have appeared in The New York Times Magazine, The New Republic, The New York Review of Books, Poetry, Raritan, and elsewhere, and her poetry has been translated into German, Armenian, and Romanian. She earned her doctorate in comparative literature from Harvard University, and she has received fellowships from the MacDowell Colony and Yaddo. She works as a senior editor for the New York Review Books.

Sunday, February 14, 2021

Kevork Topalián: La ciudad







Del libro Un texto en ruinas, de Kevork Topalian (Argenta, 2016; Amazon, 2019).


Pasa el río entre las columnas que sostienen
parte de la noche bajo el puente;
se desliza, divide y fragmenta en múltiples
cursos —agentes de un ejército de sombras
a la zaga de algún concepto oscuro

engendrado en el trastorno. Se tensa el arco
del puente cada vez más contra la noche
—a esa hora no habrá cuerpo que lo atraviese—;
fluye en cambio por debajo la corriente
de incontables, ignoradas cartas y misivas
dirigidas con justicia por remitentes,

sin encontrar destino. En hileras la luz
de los postes alcanza iluminar
el breve paso del correo fluvial
en su curso nocturno río abajo.

……..Sobres cerrados y lacrados
de remisiones nunca recibidas,
tintas corridas por el agua,
la humedad de viajes sin arribo:
noticias, promesas, intenciones
mantienen continua la corriente,
la desmemoria del sinsentido.

También sucede durante el día
que la sensación creciente de un fluir
toma por sorpresa al caminante,
quien transita con la muerte por callejones.
A medida que se desplazan, escalas de grises
del blanco al negro la delatan.
Surgen vagas formas, siluetas nacidas
de sí mismas, salen a las calles hipnotizadas,
ebrias de bruma opaca: el polvo las confunde
con su materia vana, las engaña.

*
……..No dejan detrás de sí las calles
ni esquinas transitadas:
a medida que el caminante y la muerte
se trasladan, van quedando en la memoria,
de resto se desvanecen (tal fue la suerte
del antiguo tranvía).

Bastará el menor destello
para errar el cruce y caminar
en la improbable dirección opuesta,
la del eco de sus pasos.
Primero sentirá quedarse detrás,
poco a poco sentirá quedarse más atrás,
luego habrá desaparecido;
entonces ya no será él sino su sombra:

un sueño oculto
tras la esquina donde duerme
ese desconocido morador
de qué otro tiempo, sabrá Dios.
A la noche del vivir
arrojado,
noche de sí mismo
al amparo
de aquella identidad
opalescente;
más clara y familiar
en ocasiones
que otras en que se abisma,
una sombra
atravesada en la vigilia.


……..Puebla una muchedumbre de siluetas,
colmando la escisión, la pérdida de vista;
desconocidos rostros siempre en formación
asaltan el campo de la mirada; es el caos
siempre nuevo e inesperado, tan visible
como cambiante y sin aviso, que esquiva el rastro
de todos los que se buscan a sí mismos
inadvertidamente en torno a la espiral,
gravitan hacia su centro siempre descendente.

Todo encuentro ocurre al mediodía.
Se puede ir entonces en contra del sentido
de la corriente abismal; a contraflujo,
si no se repara demasiado en direcciones,
se puede arribar a las afueras de la ciudad.
Allí la tierra es un campo baldío,
guijarros y pardo verdor se mezclan,
indiferencia, contraste, retazos
de asfalto desprendido, con oxidadas
tuercas y pesados jirones
de concreto. La tierra desnuda y seca.
Vago rumor,
allí no hay diálogo que valga;
no existe fuga
más allá de los linderos;
tan sólo se da la espalda
y desanda de vuelta al destierro.


The river passes between the columns that hold up
part of the night under the bridge;
it slides, divides and fragments into multiple
courses - agents of an army of shadows
in the wake of some obscure concept

engendered in the upheaval. The arch of the bridge
of the bridge tighter and tighter against the night
-at that hour there will be no body to cross it-;
flows instead underneath the stream
of countless, ignored letters and missives
addressed with justice by senders,
without finding a destination. In rows the light
of the posts is enough to illuminate
the brief passage of the river mail
in its nocturnal course downstream.

........Secured and sealed envelopes
of mail never received,
inks smeared by water,
the humidity of journeys without arrival:
news, promises, intentions
keep the current going,
the dismemory of meaninglessness.
It also happens during the day
that the growing sensation of a flowing
takes the walker by surprise,
who walks with death through alleys.
As they move, scales of grayscale from white to black
from white to black give it away.
Vague forms emerge, silhouettes born of themselves, emerge
of themselves, they go out to the hypnotized streets,
drunk with opaque mist: the dust confuses them with their vain matter.
with its vain matter, deceives them.

*
........They leave behind them neither streets
nor busy corners:
as the wayfarer and death
they move, they remain in the memory,
and then fade away (such was the fate of the old tramway).
of the old tramway).
The slightest glimmer will be enough
to miss the crossing and walk
in the improbable opposite direction,
that of the echo of his footsteps.
First you will feel yourself falling behind,
little by little he will feel himself falling further behind,
then he will have disappeared;
then it will no longer be him but his shadow:
a hidden dream
behind the corner where he sleeps
that unknown dweller
of what other time, God knows.
To the night of living
thrown,
night of itself
in the shelter
of that opalescent
opalescent;
clearer and more familiar
at times
than others in which it is abysmal,
a shadow
crossed in the vigil.

........Puebla a crowd of silhouettes,
filling the splitting, the loss of sight;
unknown faces always in formation
assail the field of the gaze; it is the chaos
always new and unexpected, as visible
as changeable and without warning, that eludes the trace
of all those who search for themselves
around the spiral,
gravitate towards its ever descending center.
Every encounter occurs at noon.
One can then go against the direction of the abyssal current
of the abysmal current; against the flow,
if one does not pay too much attention to directions,
one can arrive at the outskirts of the city.
There the land is a wasteland,
pebbles and brown greenery mingle,
indifference, contrast, patches
asphalt, with rusted nuts and heavy tatters.
nuts and heavy shreds of concrete.
of concrete. The bare, dry earth.
Vague rumor,
there is no dialogue there;
there is no escape
beyond the boundaries;
only one turns one's back
and wanders back to exile.



Kevork Topalian

Poeta venezolano (Caracas, 1969). Ganador del premio Fernando Paz Castillo de poesía (2007). Ha publicado los poemarios Lámpara de oscuridad (Celarg, 2008; Amazon, 2019), Un texto en ruinas (Editorial Argenta, 2016; Amazon, 2019), La irrupción (Amazon, 2019), Arte del gesto (Amazon, 2019) y Diario del nihilista (Amazon, 2019).

Friday, February 12, 2021

ԻԳՆԱ ՍԱՐԸԱՍԼԱՆ: Ա՜Խ ԳԱՏԸԳԻՒՂ

56 Շէվրոլէ մը ըլլար
Նստէի եւ մանկութեանս փողոցները
Մէկ առ մէկ պտտէի

Մանկութեանս չափ անբիծ
Մանկութեանս չափ անգին
56 Շէվրոլէ մը ըլլար
Նստէի
Եւ պատանութեանս թաղերը շրջէի

Ահա սա եռյարկանի քարաշէն շէնքը
Նախակրթարանս Արամեանը
Իր լայնանիստ սանդուխներով
Իր բարձր ձեղուններով
Փայտի վառարանով տաքցող դասարաններով
Եւ իր մաշած տախտակամածներով

Մուտքի ձախակողմեան դռնէն
Դէպի վեր բացուող նրբանցքին վրայ
Պոկուած պաստառ մը
Պաստառին վրայ շարժանկարի սեւ-ճերմակ ժապաւէն մը
«Թիթանիք»ը
Մենք փայտէ նստարաններու վրայ քով քովի նստած
Հետաքրքրութեամբ կը դիտէինք

Մանկապարտէզին մէջ Օր. Հնազանդը
Առաջին ոտանաւորը սորվեցուց ինծի


Առաջին դասարանին մէջ Տիկին Սիրվարդը
Մեզի ասեղ-դերձան-մկրատը ծանօթացուց
Մկրատը-ասեղը ինչպէս կը գործածուի
Սորվեցուց
Ես ալ ապրուստս
Մկրատով-ասեղով-դերձանով հոգացի
Վիրաբոյժ եղայ

Յիշատակներով օծուած
Եռյարկանի դարաւոր քարաշէն շէնքը
Պատմութեան յանձնուեցաւ
Այսօր հոն կը բարձրանայ
Դպրոցի նոր շէնքը

Եւ ահա ամբողջ թաղամաս մը գրաւող լիսէն
Սէն-Ժոզէֆը
Մուտքի աւազանին ճիշդ կեդրոնը
Ժայռի մը վրայ բարձրացող
Սուրբ Յովսէփի արձանին ետին կանգնած
Այդ փառաւոր դպրոցը
Ուր հայրս եւ ես
33 տարի տարբերութեամբ աշակերտեցինք

Մանկութեանս չափ արագընթաց
Մանկութեանս չափ անմոռաց
56 Շէվրոլէ մը ըլլար
Նստէի եւ պատանութեանս փողոցները պտտէի

Ահա «Սիւրէյյա» շարժանկարի սրահը
Որուն առջեւ պոչի մտանք
«Ավարէ»ն դիտելու համար
Կամ ամառուան տաքին
Բացօթեայ
«Սիւրէյյա»յի պարտէզին մէջ
«Թարզան»ին արկածախնդրութիւններով
Տարուեցանք

Եւ սա «Օփէրա»յի շարժանկարի սրահը
Ուր Ալէն Տըլոնի - Ռոմի Շնայտէրի
Սիրային ժապաւէնները դիտեցինք

Սեղանաւոր Ժան Լօրանտոյի անունը կրող
Լօրանտօ փողոցին սկիզբը
Սա անկիւնի ապարանքն ուր այսօր
Նախակրթարան մը կը բարձրանայ
Ահա հոն կը բնակէր Գալուստ Կիւլպէնկեան
Որ 1875ին կ՛աշակերտէր Արամեան Վարժարանի

Նախկին Լօրանտօ փողոցը ներկայիս
Կը կոչուի Շաիր Նէֆի

Մանկութեանս չափ անմոռանալի
Մանկութեանս չափ անջնջելի
56 Շէվրոլէ մը ըլլար
Նստէի եւ մանկութեանս փողոցները պտտէի

Միւհիւրտար թաղամասին
Նախկին Պիւլպիւլ փողոցին մէջ
Որ այսօր Կիւնտօղտու կը կոչուի
Լոյսերու մէջ կը շողար
Ճարտարապետական ոսկեզօծ գոհար մը
Հոյակապ ապարանքը Մաթուս Էֆէնտի Ունճեանի
Եւ իր կրտսեր եղբօր Աբիկ Էֆէնտի Ունճեանի

Շէնքին ձեղնայարկին մէջ
Մեկուսացած կ՛ապրէր
Իրենց ամուրի քոյրը Նեկտարինէն

Արդէն իսկ վեց տարի առաջ սպաննուած էր
Աբիկ Էֆէնտի Ունճեան
Երբ 1911ին մահացաւ Նեկտարինէն
Եւ տարաբախտ քրոջ յիշատակը յետ մահու
Կցուեցաւ Արամեան Վարժարանի անունին

Թէ ինչպէս

Մաթուս Ունճեան ի յիշատակ իր հանգուցեալ քրոջ
1912ին ազգին նուիրեց
Ունճեան աղջկանց վարժարանի շէնքը
Այս առթիւ վարժարանը Արամեան անունին կողքին
Ստացաւ նաեւ Ունճեան անունը

Ահա Օսմանեան Պետութեան Արտաքին Գործոց Նախարար
Գաբրիէլ Էֆէնտի Նորատունկեանի ապարանքը
Ուր երբեմն ճաշի կը հրաւիրուէր
Անուանի վիպագիր Փիէռ Լօթին
Որ այդ օրերուն
Ֆրանսական դեսպանատան «նաւային կցորդ»ն էր
Սեղանին շուրջ ճիշդ իր քով
Կը նստէր Նորատունկեանի քենին
Գրագիտուհի Անայիսը՝ Եւփիմէ Աւետիսեանը

Իսկ Գաբրիէլ Նորատունկեան
1869ի շրջանաւարտ Սէն-Ժոզէֆ Քոլէժի
Իր անթերի ֆրանսերէնով
Կը մասնակցէր զրոյցին
Եւ յաճախ ան էր որ կը վարէր զրոյցը

Մօտայի բարձունքին վրայ հիասքանչ
Տեղ կը գրաւէր
Մխիթարեան գիշերօթիկ վարժարանը
Որուն 1900ին կ՛աշակերտէր Դանիէլ Վարուժան

Դասարանի պատուհանէն կը դիտէր ան
Գալամըշը - Ֆէնէրպահչէն - Կղզիները
Եւ հեռուն իր ձիւնածածկ կատարով
Պրուսայի Ողիմպոսը
Տարի մը վերջ նոյնքան գեղեցիկ քաղաք մը
Վենետիկ պիտի մեկնէր ան

Հիմա հոն ոչ շէնքը կայ Մխիթարեաններուն
Ոչ ալ ճռուողիւնը աշակերտներուն
Այդ օրերէն յամեցող միակ յիշատակն որ կը մնայ
Անունն է փողոցին՝ Մէքթէպ փողոց

Ահա Հարենցներու տունը
Մաթուս եւ Աբիկ Ունճեան հարազատներու քեռորդին
Աստուածատուր Հարենցի ապարանքը
Ուր յաճախ կ՛այցելէր - կը հիւրասիրուէր
Կը գիշերէր Կոմիտաս Վարդապետ
Հարենցի կողակիցը դաշնակահարուհի Արուսեակին հետ
Երկար ժամեր
Կ՛աշխատէր իր հեղինակութիւններուն վրայ

Եւ Ներսէս Օհանեանի տունը
Այդ ասպնջական տունը
Սագըզկիւլիւ փողոցին մէջ
Նախկին Ափոլլոն թատրոնի փողոցը
Ուր 20 Նոյեմբեր 1918ին
Վախճանեցաւ Օրմանեան Պատրիարք
Որբերուն նեցուկն էին Ներսէս Օհանեան
Եւ իր բարեսիրտ կողակիցը Ֆիլօմէն

56 Շէվրոլէ մը ըլլար
Նստէի եւ յիշատակներու փապուղիին մէջ շրջէի
Անկիւնադարձին շուարած - շլմորած
Աչքերս շլացած
Ապշահար դէմ առ դէմ գայի
Բոլոր այն գրական հին դէմքերուն հետ
Որոնք Գատըգիւղ ծնան
Կամ Գատըգիւղ ապրեցան
Բոլոր այն պատմական դէմքերուն հետ
Զորս չեմ ճանչցած
Բայց միշտ յարգանքով մօտեցած եմ անոնց յիշատակին

Վահան Մալէզեան - Օննիկ Չիֆթէ Սարաֆ
Զարուհի Գալէմքեարեան
Եւ իր զարմիկը Եղիա Տէմիրճիպաշեան
Եւփիմէ Աւետիսեան՝ Անայիս
Տիգրան Կամսարական
Եւ իր մօրաքոյրը Էլպիս Կեսարացեան
Քլարա Եազըճեան
Եւ իր խօսեցեալը Գրիգոր Զօհրապ
Որոնք 1 Փետրուար 1888 Կիրակի
Պիտի ամուսնանային Գատըգիւղի մէջ

Եւ հին ուսուցիչներն Արամեան Վարժարանի
Որոնք համաստեղութիւն մըն էին անգտանելի
Ռուբէն Որբերեան - Արշակ Չօպանեան
Պետրոս Կարապետեան - Նշան Թորոսեան
Յակոբ Գուրգէն - Հրաչեայ Աճառեան
Վռամշապուհ Քհնյ. Քիպարեան - Եղիշէ Արք. Դուրեան

Մոռացումի ամենակուլ փոշին թօթափած
Երանի
Երանի թէ
Անկիւնադարձին դէմս գտնէի զանոնք

Յիշատակները փշրուած հայելիի մը կը նմանին
Չէք կրնար դպչիլ - չէք կրնար մէկտեղել
Ձեր ձեռքերը - ձեր սիրտը կ՛արիւնեն

Գատըգիւղի փողոցներուն
Եւ պատմութեան մշուշապատ էջերուն մէջ հիմա
Վիրաւոր լռութեան մը արձագանգը կը լսուի


7.12.2020

ԻԳՆԱ ՍԱՐԸԱՍԼԱՆ                     






Սոյն բանաստեղծութիւնը լոյս տեսած է ՄԱՐՄԱՐԱ թերթին մէջ, 31 դեկտեմբեր 2020

Monday, February 08, 2021

Փանոս Ճերանեան։ Քեզ յիշելով…


Երբ փոքր էի,
տեսայ յանկարծ թէ ինչպէս
խոյս տուիր դուն ափերէս
ձորե՜րն ի վար
ու ես օրեր՝ արտասուեցի յուզումէս.
քեզ փնտռեցի ծառ առ ծառ…

Օ՜, իմ թեւաւոր,
ամէն անգամ որ քեզ յիշեմ,
կարծես ճամբուս ծառ մը կ՛աճի մեծաշուք,
ու կը կանչէ զիս անտառը օրն ի բուն։

Քեզ փաղաքշող զեփիւռին բառերս ես
փոխ կու տամ,
կը բաշխուիմ երգ առ երգ
աղբիւրներու կարկաչին,
ափերս յանկարծ կը փոքրանան
քեզ պահելու աստիճան
ու սրտիս մէջ կը յայտնուի
երբեմնի այն փոքր տղան…



Փանոս Ճերանեան

Monday, February 01, 2021

Սոնա Վան։ Մեկուսացման Երգ № 1


 (կամ փառաբանության երգ՝ լաբորատոր

պայմաններում ստացված փրկչին)


Կուրացա

մի ամբողջ կյանք ողբալով

սևազգեստ կանանց հետ ու մայրերի

արնեցի կրունկներս

քայլելով մղոններ ոտաբոբիկ

ընդդեմ պատերազմի բոլոր ցույցերի մեջ

հոգնեցրի մատներս-նզովելով

աղվամազի մոլի իշխաններին

պատռեցի կոկորդս- պահանջելով

համեստ իրավունքն իմ աստվածային

ԹԱՂՎԵԼ ՁԵՌՔԵՐՈՎ ԻՄ ԶԱՎԱԿԻ

ծիծաղեցին՝

 ․․․սպանելու բացիլը ի վերուստ է տրված

տղաներին

պատերազմը հավերժ է ինչպես Աստված

մինչև հայտնվեց ԿՈՐՈՆԱՎԻՐՈՒՍԸ

և ասաց

— Եղիցի գլոբալ զինադադար

ու եղավ զինադադար երկրի վրա

սա Կնոջ Աշխարհ է այսուհետ

ապրես փրկիչ

գաղտնաբառը՝ պսակ

ես քեզ անմիջապես ճանաչեցի

դու ՝ միակը աշխարհում

առանց դիմակ

միակ թագակիրը բոլորիս մեջ

որ մտար աննկատ

միանգամից

բոլոր դարպասներով մոլորակի

հայտնվեցիր բոլորի արյան մեջ

բոլոր շուկաներում ու տներում

շրջելով ամեն բան գլխի վրա

գիտեմ

շատ երկար ես մտածել

գալստյանդ ձևի մասին

երկրորդ անգամ

և սակայն ես ո՞վ եմ

որ քննարկեմ

հերթական ընտրությունդ անքննելի

Global զինադադար

սա երազ չէ՞

լռում են ռումբերն ու մայրերը

թռչունները երգում են տունդարձի երգ

կորոնա՜

բարի լու՞ր ես դու

կլոնված 

միևնույն գթասի՞րտը պսակով

որ նախընտրում էր թույլին ու տկարին

ու հաստատում կարգը երկրի վրա

Սարեր մի շարժիր

պարզապես բարձրացիր գագաթին

ու վանկարկիր

քո սիրած ածականը երբևիցե

եղիցի ՀԱ- ՎԵՐ- ԺԱ-ԿԱՆ զինադադար

ու

կավետեն ձիթենու ճյուղերով

անունը քո

միլիոնավոր կանայք

բոլոր կտուրներից մոլորակի

Friday, January 22, 2021

Albert Kapikian: thankyou America

                                           for Ken,
                                           a Vietnam Vet exposed to Agent Orange




thankyou America
for sparing us your angels tonight

yes death is such an embarrassment I know
one needs a soothsayer
of extraordinary delicacy
these days a Cassandra simply will not do
I dare say such neurotic maidenhood
has fallen out of fashion these days
one craves a clean white wordless fellow
to utter the word          cancer


dead here on the bed he built



every now and then we need to find out
how well we are dying
why we want so little, some laughter, a hand
why we redream ourselves every night


and I shall carry a basket of dead hands
 
to the bingo games
 
lay them out one by one
 
a bonus to be placed on any square

we have had the same beginning
let us have the same end



yes his skullcap is perhaps
a bit loose
 
let me perfect it for you

he is willing to wade in all your light
all his neversongs
all his bardless fire

a dead spider is in the window
 
its exuberant legs legs braided in the heat

the morning is red and sticky          no moon
he's sure to bed before it rises


— Albert Kapikian

This poem appeared in the 1982 edition of The Calvert Review, published biannually by the University of Maryland.

Monday, January 18, 2021

Commemorating Martin Luther King

“Nonviolence is not sterile passivity, but a powerful moral force which makes for social transformation.” 



~Rev. Dr. Martin Luther King, Jr.
Nobel Peace Prize Acceptance Speech


«Խաղաղապաշտութիւնը կրաւորական դիմադրութիւն չէ, այլ հզոր բարոյական ուժ մը, որ կը նպաստէ հանրային փոփոխման»։

Thursday, January 14, 2021

Gregory Djanikian's rescheduled Zoom reading, with introductions by Billy Collins

Dear APP readers:

In this rescheduled Zoom reading, Gregory will read poems from his new book, Sojourners of the In-Between, sponsored by the Katonah Poetry Series, on January 31st, at 4:00 PM. 

Please click on  http://katonahpoetry.com  which will tell you how to register and obtain your Zoom link.

 


Monday, January 11, 2021

Nora Nadjarian: Letters to Parajanov


In the Armenian folk song Groung (Crane) the singer calls out to the 
migratory bird, begging for word from the homeland. 


1.

Whisper, Parajanov, that colour from long ago. The alphabet melted when

my mother in church said: for each a candle. We learned to smell that wax,

it was tears. My father stabbed the sky ten times and fled. A bird became a decade

and then a century and we slept in another country, it was the crane.


2.

The story starts off a delicate girl, climbs stubborn mountains. The secret of the ark,

a magician gave me thirty-eight letters to write: My name is – I come from – We speak –

and other phrases repeated on loop. The long climb of not forgetting, Parajanov,

open and close my mouth, give me the pride of a nation to swallow. It hurts like love.


3.

We grew up, our eyes that beautiful black, our silences multilingual, and that glue,

Parajanov, which fixed us and sealed our lips, peeled. Years later, the lyrics returned,

the crane. Did you bring news? I asked. The question was burning my throat,

that absence. Where is the place where language lives? Did you bring news?


Nora Nadjarian


First published on Lucy Writers (Lucy Cavendish College, Cambridge) in the series Life in Languages,
edited by Elodie Rose Barnes. (August 2020) 

Tuesday, January 05, 2021

Reading in Toronto

Against Forgetting — Keith Garebian's collection of twenty-eight poems was recently published by Frontenac House Poetry. 


A reading is scheduled for Saturday, January 23, 2021, at 5:00 pm in Toronto which will include some poems and will be followed by a Q &A.

To join the reading, simply visit this link at 5 pm on Jan 23rd 2021:
https://meet.google.com/otd-zzgs-syd












Keith Garebian is the author of eight books of poetry and eighteen books of nonfiction, including the acclaimed biography William Hutt: Soldier Actor (Guernica Editions, 2017). Against Forgetting (Frontenac House Poetry, 2019) is his eighth poetry collection.

Friday, January 01, 2021

Մուշեղ Իշխան։ Սեղանին շուրջ կաղանդի

Հին ընկեր մը մանկութեան
Նոր Աշխարհէն Աւետեաց
Իր թուղթին մէջ կարօտի
Այսպէս կ'ըսէ սրտաբաց.--
Այս տարի,
Սեղանին շուրջ Կաղանդի
Բոլորուեցանք ութ հոգի՝
Ես ու կինս լռակեաց,
Երկու բաժակ կիսով լի
Եւ չորս պատեր մերկացած
Ութը անձ...
Սպասեցինք ընդերկար,
Որ շնչաւոր մէկը գար,
Զարնէր մեր դուռը ամուր
Եւ սրտալի բարեւ տար:
Սպասեցինք մենք ի զուր
Մեր հիւրերուն,մեր զաւկին,
Ու երբ որ ձայնը զանգին
Մնաց երկար քարացած,
Կինս ըսաւ.«Խմենք, մա՛րդ,
Խմենք կենացը անգին
Մեր սիրելեաց բացակայ»:
Լռութեան մէջ անձկագին
Բաժակը լոկ զրնգաց,
Շրթները լուռ մնացին,
Պատերը՝ մերկ մեր դիմաց
Եւ չտուին արձագանգ:
Տօնածառը գլխահակ,
Իր լոյսերով ամօթխած,
Նայեցաւ մեզ ու գթաց...


Ժամերն յետին հին տարուան
Դանդաղօրէն, ծանրօրէն
Դարձան դիակ անկենդան,
Բայց Նոր Տարին տիրական
Ներս չմտաւ մեր սեմէն։
Կաղանդ պապան խելացի
Ինչու՞ մեզի գար այցի.
Երկու պանդուխտ ալեհեր,
Կինս ըսաւ. «Խմենք, մա՛րդ,
Խմենք կենացը նորէն
Մեր զաւակին ու թոռան»։
Բաժակը մեղմ զընգաց,
Նայեցայ ես փակ դրան.
Գինին կոկորդս մնաց…
Եւ լռութեան մէջ յանկարծ
Աւետաբեր հեռաձայն՝
«Հէլօ՜ պապա, հըլօ՜ մամ,
Շնորհաւոր Նոր Տարի,
Յուսամ որ լաւ անցուցիք
Ձեր երեկոն Կաղանդի…»


Այո՜, մենք հոս այս տարի,
Սեղանին շուրջ Կաղանդի
Բոլորուեցանք ութ հոգի --
Կինս ու ես լռակեաց,
Երկու բաժակ կիսով լի
Եւ չորս պատեր մերկացած՝
Ութը անձ…


25 Ապրիլ 1982




Մուշեղ Իշխան